Hải Dương
Cập nhật lúc, Thứ năm, 20/06/2024
Bản tình ca về 'Tiếng chim hót trong bụi mận gai'
Nhớ về tuổi thơ của tôi vào năm 1988 là nhớ chiếc TV màu nội địa mà mẹ tôi mua với giá 2 chỉ vàng và bộ phim "Tiếng chim hót trong bụi mận gai".
Cứ đến khoảng 9h tối khi TV vang lên câu "Richard Chamberlain trong vai cha Ralph de Bricassart ..." trên nền nhạc phim dìu dặt là tôi vứt bài vở chum đầu vô coi. Cái hình ảnh cha Ralph lái chiếc xe cổ màu cam xuyên qua đàn cừu trên thảo nguyên vàng úa để đến với cô bé Meggie mới thi vị làm sao!
Hồi đó, ở VN có hai bản dịch cùng một lúc của "The Thorn Birds". Bản "Tiếng chim hót trong bụi mận gai" do Phạm Mạnh Hùng dịch từ bản tiếng Nga "Поющие в терновнике" (Nora Gal dịch từ nguyên tác). Và bản "Những con chim ẩn mình chờ chết" do Trung Dũng dịch từ bản tiếng Pháp "Les oiseaux se cachent pour mourir" (Jacqueline Lagrande dịch từ nguyên tác). Cả hai tựa đề bản tiếng Việt đều dịch khá sát từ tựa đề bản tiếng Nga và tiếng Pháp. Bản dịch của Phạm Mạnh Hùng hay hơn bản của Trung Dũng. Không hiểu sao lúc đó không có bản dịch trực tiếp từ nguyên tác! Có lẽ là sách truyện tiếng Anh không được nhập về từ sau năm 1975.
    |
 |
| Sydney Penny (vai Meggie, phải) và Richard Chamberlain (vai Luke O'Neill) trong phim "Tiếng chim hót trong bụi mận gai", chiếu năm 1983. (Ảnh: Alamy) |
Trong đề tựa, Colleen McCullough viết: "Có một truyền thuyết về con chim chỉ hót có một lần trong đời, nhưng hót hay nhất thế gian. Có lần nó rời tổ bay đi tìm bụi mận gai và tìm cho bằng được mới thôi. Giữa đám cành gai góc, nó cất tiếng hát bài ca của mình và lao ngực vào chiếc gai dài nhất, nhọn nhất. Vượt lên trên nỗi đau khổ khôn tả, nó vừa hót vừa lịm dần đi, và tiếng ca hân hoan ấy đáng cho cả sơn ca và hoạ mi phải ghen tị.
Bài ca duy nhất, có một không hai, bài ca phải đổi bằng tính mạng mới có được. Nhưng cả thế gian lặng đi lắng nghe, và chính Thượng đế trên thiên đình cũng mỉm cười. Bởi vì tất cả những gì tốt đẹp nhất chỉ có thể có được khi ta chịu trả giá bằng nỗi đau khổ vĩ đại... Ít ra thì truyền thuyết nói như vậy".
Từ lời "Đề tựa", dịch giả người Pháp Jacqueline Lagrande để tâm nhiều đến "cái chết" của những con chim nên dịch tựa "The Thorn Birds" thành "Les oiseaux se cachent pour mourir" (Những con chim ẩn mình chờ chết).
Trái lại, dịch giả người Nga Nora Gal lại cảm nhận khía cạnh vui tươi khi dịch là "Поющие в терновнике" (Tiếng chim hót trong bụi mận gai).
Tôi đã đọc cả hai bản, bản "Tiếng chim hót trong bụi mận gai" được dịch hay hơn với văn phong khúc chiết và câu từ được xử lý tinh tế, mang đến cho người đọc một phong thái văn kiểu "Tự lực văn đoàn", hợp với khẩu vị của người Việt hơn.

Minh Tuyên
09:57 07/06/2026
Thời gian này, mẹ chồng chị Nguyễn Ngọc (Hà Nội) tất bật hơn khi nhận trông nom 2 con của chị và 3 con của em gái chồng suốt kỳ nghỉ hè 2 tháng. Xem thêm

Bảo Bình
09:44 07/06/2026
Cụ bà điều khiển xe đạp điện tông trúng cụ ông đi xe đạp. Đoạn clip này đã khiến dân mạng rôm rả bàn tán. Xem thêm

Văn Ngàn
10:04 05/06/2026
Kỳ nghỉ hè vừa bắt đầu, nhiều ông bà đã bước vào mùa chăm cháu. Cuộc gặp gỡ giữa "khối nghỉ hè" và "khối nghỉ hưu" tạo nên những tình huống hài hước. Xem thêm

Trần Huy
11:13 03/06/2026
Đà Nẵng, Nha Trang, Bangkok và Tokyo là những điểm đến được du khách Việt tìm kiếm nhiều nhất mùa hè này, theo dữ liệu tìm kiếm phòng lưu trú mới từ Booking.com. Xem thêm

Bảo Bình
09:45 02/06/2026
Nữ ca sĩ này là gương mặt không xa lạ với khán giả trẻ. Xem thêm

Trường Lâm
10:48 28/05/2026
Năm nào nghỉ hè các con tôi cũng về quê cho ông bà vui, thế nhưng năm nay chị dâu lại lấy cớ bọn trẻ đã lớn, yêu cầu đóng phí sinh hoạt 1 triệu đồng/tháng. Xem thêm

Trường Lâm
15:07 21/05/2026
Trên trang Facebook cá nhân, hot girl sới vật Anh Thơ đăng ảnh khoe vẻ gợi cảm và thân hình rất nuột nà. Điểm nhấn khiến các fan quan tâm là nét sexy của Anh Thơ so với khi cô lên sàn đấu. Xem thêm

Trần Huy
16:42 19/05/2026
Sau 1 năm làm mẹ, MC Mai Ngọc được nhiều khán giả khen "gái một con trông mòn con mắt" bởi vóc dáng đẹp hơn thời son rỗi. Xem thêm

Văn Ngàn
16:27 19/05/2026
Từ một bài đăng trên mạng của cháu gái, sạp sầu riêng trước căn biệt thự 80 tỷ đồng ở Phú Mỹ Hưng của bà Kim bất ngờ đông khách những ngày gần đây. Xem thêm

Pháp luật - Cộng đồng
16:05 08/05/2026
TPO - UBND TP. Hà Nội đề xuất tăng từ 1,5 đến 2,4 lần mức thu phí sử dụng tạm thời lòng đường, hè phố (vỉa hè) để trông giữ ô tô và xe máy tại nhiều tuyến phố trong Vành đai 1. Xem thêm

Trường Lâm
18:58 06/05/2026
Công trình nhà úp ngược độc lạ ở An Giang bất ngờ gây sốt trên mạng xã hội, trở thành điểm check-in của nhiều bạn trẻ. Xem thêm

Trường Lâm
10:51 01/05/2026
Những chia sẻ về việc mất quyền kiểm soát kênh TikTok chính thức Team Châu Phi của thành viên Tiến Tuti thu hút sự quan tâm từ nhiều người theo dõi. Xem thêm

Pháp luật - Cộng đồng
19:27 24/04/2026
Đây là quả gì và phản ứng của Tổng thống Hàn Quốc cùng Phu nhân như thế nào mà gây chú ý? Xem thêm

Ngô Huy
09:33 23/04/2026
Siêu mẫu châu Á cao 1m76 Lê Thu An ngược dòng vô địch pickleball. Người đẹp làng gym Uyên Namy chạy 21km sau 1 năm nghỉ chấn thương.
Xem thêm

Văn Ngàn
08:50 22/04/2026
Ở tuổi 43, Anne Hathaway được tạp chí People vinh danh là 'Người phụ nữ đẹp nhất thế giới 2026'. Sau nhiều năm tự gây áp lực, minh tinh Hollywood cho biết cô học cách yêu chính mình, tận hưởng tuổi tác, trân trọng gia đình và giữ dáng bằng lối sống lành mạnh. Xem thêm